24 Mart Dünya Tüberküloz Günü öncesinde Dünya Sağlık Örgütü'nün raporuna göre tüberküloz salgınının denetim altına alınmasında ve teşhisinde yavaşlama var.
Dünya Sağlık Örgütü'nün yeni yayınladığı "Küresel Tüberküloz Denetimi 2008" adlı raporda 2001-2005 yılları arasında yeni vakaları saptamada artış yüzde 6 idi, 2005-2006'da ise saptamada artış yarıya düştü ve yüzde 3 oldu. Rapora göre ilerlemedeki bu yavaşlamanın nedeni ise geçen beş yılda hızlı adımlarla yürütülen bazı ulusal programların 2006 yılında aynı adımlarla gerçekleştirilememesi olarak gösteriliyor.
-2006'DA 1.5 MİLYON KİŞİ TÜBERKÜLOZDAN ÖLDÜ-
Dünya Sağlık Örgütü'nün 12'nci yıllık küresel Tüberküloz kontrolüne ilişkin raporu ve dayandığı veriler 202 ülke ve bölgeyi içerdi. DSÖ verileri 2006 yılında 9.2 milyon yeni Tüberküloz vakasının saptandığını gösterdi. Rapora göre bunlardan 700 bininde aynı zamanda HIV bulunurken, 500 bin vaka ise tüberküloz ilaçlarına karşı çoklu bağışıklık gösterdi. 2006'da tahminen 1.5 milyon kişinin Tüberkülozdan öldüğünün belirtildiği raporda 200 bin HIV taşıyan kişinin ise, HIV-bağlantılı Tüberküloz nedeniyle yaşamını yitirdiği ifade edildi.
-GELİŞMENİN ÖNÜNDEKİ İKİ ENGEL: BAĞIŞIKLIK VE HIV-
Raporda tüberkülozun önlenmesini daha da yavaşlatabilecek iki engele işaret edildi. Bunlardan ilkinin birçok ilaca karşı bağışıklık (multidrug-resistant) kazanmış tüberküloz hastaları olduğu belirtildi. Bugüne kadar bu salgına verilen karşılığın yetersiz kaldığının bildirildiği raporda "Sınırlı laboratuar çalışmaları ve tedavi kapasitesiyle ülkeler 2008'de çoklu ilaç bağışığı tüberkülozluların sadece yüzde 10'unun tedavi edilebileceğini tahmin ediyorlar" denildi.
Dünya Sağlık Örgütü Raporu'nda devam eden ilerlemeye ikinci tehdidin ise dünyanın birçok yöresindeki özellikle de Afrika'daki tüberküloz salgınını körükleyen tüberküloz ve HIV ölümcül bileşimi olduğu kaydedildi. Raporda şöyle denildi:
"Tüberküloz/HIV büyük bir zorluk olarak devam etse de kimi ülkeler bu ortak hastalığa karşı büyük mesafe katetmişlerdir. 2006'da HIV için yaklaşık 700 bin tüberküloz hastası kontrol edilmiştir. Bu rakam 2002'de 22 bin idi. Rakamda artış bir ilerlemeyi gösterse de hala tüberkülozun durdurulması İçin 2006 için hedef konulan 1.6 milyon rakamından uzaktır. 2006'da TB tedavi sürecinde en yüksek HIV test reytingini gerçekleştiren üç Afrika ülkesi ise yüzde 76 ile Ruanda, yüzde 64 ile Malavi ve yüzde 60 ile Kenya olmuştur.
-MÜCADELE İÇİN BÜTÇE YETERSİZ-
Rapora göre tüberkülozla mücadele için bütçesi de yetersiz. Tüm ülkeler için ağır bir yük oluşturmasına ve Küresel Fon ve orta gelirli ülke kaynaklarında artışa karşın tüberküloz hastalığıyla mücadele bütçelerinin 2008'de değişmeden kalması bekleniyor. Raporda dünyadaki tüberküloz vakalarının yüzde 91'inin görüldüğü 90 ülkenin verileri raporda tamamen yer alıyor. Raporda tüberkülozu durdurmak İçin Küresel Plan'ın 2008 hedeflerini karşılamak için söz konusu 90 ülkenin ayırdığı 1 milyar dolar tutarındaki fonun yetersiz kaldığı belirtiliyor.(ANKA)
(DNZ/ZG)