Türkiye, 1990'larda dünya beşincisi olduğu organik ürün üretiminde son yıllarda üretimini artırmasına karşın 37. sıraya gerileyince, Organik Sektörü dünya sıralamasındaki eski yerine ulaşmak için 'Organik Ürün Sektörü Arama Konferansı'nda bir araya geldi. Sektör, 5 yıl sonunda ihracatta 1 milyar dolarlık ihracata ulaşmayı hedefliyor.
Son yıllarda tüketim bilincinin artması ve sağlıklı ürün tüketimine yönelimle birlikte yıldızı parlayan Dünya Organik Ürün Pazarı'ndan daha fazla pay almak isteyen Türk Organik Sektörü, 12-13 Ocak 2008 tarihleri arasında İzmir Crowne Plaza Hotel'de Organik Ürün Sektörü Arama Konferansı'nda bir araya geldi.
Türkiye'de organik ürün üretimi ve ihracatında bir gerileme söz konusu olmadığını ancak, dünyadaki gelişme oranında artış gösteremediğini belirten Ege İhracatçı Birlikleri Genel Sekreteri Sezmen Alper, şöyle konuştu: "Dünya Organik Pazarı 40 milyar dolara ulaştı. Türkiye'nin ihracatı 150 milyon dolar, iç pazar tüketimi 5 milyon dolar seviyesinde. Hedefimiz 5 yıl sonunda ihracatımızı 1 milyar dolara, iç tüketimi de 100 milyon dolara çıkarmak. Arama Konferansı'nda oluşacak sinerji ile bu hedeflere çok
kolay ulaşacağımızı düşünüyoruz."
Organik Sektörü'nün dünyada her yıl ortalama yüzde 25-30 gibi oranlarda büyüdüğünü anlatan Alper, şöyle konuştu: "Büyüyen dünya pazarındaki payımızın artırılmasının yanında iç pazarın güçlendirilmesi için yapılabilecekleri belirlemek ve sektöre bir yol haritası çizebilmek amacıyla Organik Ürün Sektörü Arama Konferansı gerçekleştirildi. Organik sektörünün tüm unsurları konferansta bir araya geldi."
Arama Konferansı'na Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Dış Ticaret Müsteşarlığı, Devlet Planlama Teşkilatı, Gümrük Müsteşarlığı, Ekolojik Tarım Organizasyonu Derneği, Fuar şirketleri, ihracatçılar, üreticiler, tüketiciler, sertifikasyon kuruluşları temsilcilerinden oluşan 40 kişilik bir ekip katıldı. Organik sektörünün tüm unsurları bir araya geldi"
YOL HARİTASI BELİRLENDİ
Dış Ticaret Müsteşarlığı Koordinatörlüğü'nde Ege İhracatçı Birlikleri Organizatörlüğü'nde gerçekleşen Arama Konferansı'nda sektörün zayıf ve güçlü yanları, avantajları, hedefler ve önümüzdeki dönemde belirlenen hedeflere ulaşılması için yapılması gerekenler değerlendirildi ve sektöre 5 yıllık yol haritası belirlendi.
'Organik Ürün Sektörü Arama Konferansı'nın ana amacı, "Sağlıklı, güvenilir, ekonomik ve çevreye duyarlı organik üretimi, kalite, miktar ve çeşit açısından artırmak ve sürdürülebilir ve rekabetçi bir şekilde iç ve dış pazarı geliştirmek" şeklinde belirlendi. Yapılan ön görüşme ve tartışmalar sonucunda katılımcılar çalışmalarını belirledikleri Pazarlama ve Tanıtım, Veri-Envanter, İşbirliği ve Koordinasyon, Politika ve Destekler, Eğitim ve Bilinçlendirme, Üretim ve Ar-Ge başlıkları altında gruplar halinde
yürüttü.
2012 YILI TÜRKİYE GENELİ ORGANİK ÜRÜN İHRACAT HEDEFİ: 1 MİLYAR DOLAR
Ülkemizde organik ürünlere yönelik iç tüketim çok sınırlı bir düzeyde olup üretim alıcı talepleri ve dünya trendleri çerçevesinde ağırlıklı olarak ihracata yönelik gerçekleştiriliyor. Konferansta halen ihracı yapılan ürünlerin organik olup olmadığının bildirilmesini zorunlu kılan bir yasal düzenleme olmaması ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nın Kontrol-Sertifikasyon Kuruluşlarından sağlıklı ve düzenli veri eldesi konusunda yaşadığı sorunlar nedeniyle yıllık 30 milyon dolarlık kısmı ihracat kayıtlarda
görülebilen ancak yıllık 130-150 milyon dolar düzeyine ulaştığı tahmin edilen Türk Organik Ürün sektörü ihracatının 2012 yılında 1 milyar dolara ulaştırılması, halen toplam ekili alanlar içindeki payı binde 8 civarında olan organik ürün sahalarının da 2012 yılında yüzde 3'e çıkarılması hedefi ortaya konuldu. Halen 5 milyon dolar civarında olduğu tahmin edilen organik ürünlerin iç pazardaki ticaret hacminin ise 2012 yılında 50 milyon dolara çıkarılması hedefleniyor. Organik ürün sektörü denilince
sadece organik tarım ve gıda ürünleri değil, tekstilden mobilyaya, doğaltaştan kozmetiğe, ayakkabıya, turizm tesislerine kadar birçok ürün grubu ve sektör akla geliyor. 1 milyar dolarlık hedef belirlenirken organik tarımsal üretimin yanı sıra diğer organik ürün gruplarının da ülkemizde üretim ve ihracata yöneleceği dikkate alındı.
Katılımcılar yapılan grup çalışmaları sonucunda belirlenen hedeflere ulaşılması için yapılacakları şöyle belirledi: "Organik Ürünler Tanıtım Komitesi kurulması, Organik ürünlerin sağlıklı olduğunun anlatılması amacıyla ilköğretim öğrencileri, sağlık personeli, ev kadınlarının eğitimine yönelik eğitim programları düzenlenmesi, THY'de organik ürünler kampanyası düzenlenmesi, Uluslararası Fuarlara Katılım Desteğinin artırılması, bireysel katılım yerine ulusal katılımları özendirecek önlem alınması, Organik
Ürünler Müzesi kurulması, Organik Ürün İhracatçıları Birliği kurulması, ihracatta öncelikli ülkelerin belirlenmesi, Türkiye'yi ulusal ve uluslar arası temsil edecek uluslar arası bir fuar organizasyonu, Denetimli organik ürün satan açık pazarlar oluşturulması, Eko-Turizm işletmelerinde Eko Bayrak uygulamasının başlatılması, Medya ile ilişkilerin artırılması, Türkiye Tanıtım Fonu'ndan yararlanılması,
Tarım ve Köyişleri Bakanlığı bünyesinde Organik Tarım Genel Müdürlüğü'nün kurulması, Sektörün ilgili sivil toplum kuruluşları arasında iş birliğinin artırılması, Uluslararası fonların tanıtım amaçlı kullanımının sağlanması, Yerel yönetimlerin organik ürünlerin üretim ve satışını desteklemelerinin sağlanması, Organik ürün üreten işletmelere enerji ve istihdam desteği sağlamaya yönelik politikaların geliştirilmesi.
DÜNYADA ORGANİK TARIM
Organik tarım tüm dünyada hızla gelişmekte ve günümüzde 120'den fazla ülkede uygulanıyor. Pek çok ülkedeki organik tarım alanının payı da giderek artış gösteriyor. Bununla birlikte sertifikasız olarak çok daha fazla ülkede organik tarım yapıldığı tahmin ediliyor. Dünya çapında yapılan en son araştırmalara göre yaklaşık 31 milyon hektar alanda organik tarım yapılmakta ve organik olarak yönetilen çiftliklerin sayısı yaklaşık 633 bin 891.
Okyanusya, dünyadaki organik tarım yapılan arazilerin yüzde 39'luk payına sahip ve ardından yüzde 23'lük payla Avrupa ile yüzde 19'luk payla Latin Amerika geliyor. En yüksek organik tarım arazisine sahip ülkeler sırasıyla Avustralya (11.8 milyon hektar), Arjantin (3.1 milyon hektar), Çin (2.3 milyon hektar ve ABD (1.6 milyon hektar).
Konvansiyonel üretim alanlarına kıyasla en yüksek organik üretim alanı oranı ise Avrupa'da. Bazı ürünlerin organik olarak en çok yetiştirildiği ülkeler: Organik turunçgil: İtalya, Organik kahve: Meksika, Paraguay, Organik kakao: Dominik Cumhuriyeti, Organik üzüm: İtalya, İspanya, ve Fransa, Organik zeytin: İtalya, İspanya ve Tunus, Organik pamuk: Türkiye, ABD, Organik tahıl: İtalya, ABD, Organik pirinç: Tayland, Filipinler.
TÜRKİYE'DE ORGANİK TARIM
Türkiye'de, organik tarım faaliyetleri 1986 yılında Avrupa'daki gelişmelerden farklı şekilde ithalatçı firmaların talepleri doğrultusunda, ihracata yönelik başladı. Ülkemize baktığımızda 1996 yılında bin 947 olan organik ürün üretici sayısının 2006 yılında 14 bin 256'ya, buna paralel olarak 10 bin 304 ton olan organik ürün üretim miktarının 458 bin tona yükseldiği görülüyor. Bununla beraber Türkiye'de üretilen organik ürün çeşit sayısı 26'dan 210'a yükseldi.
2005 yılı itibariyle Türkiye'deki 9 bin 428'i sertifikalı olmak üzere toplam 14 bin 401 üretici bulunuyor. Sertifikalı organik üreticilerin bölgelere göre dağılımı incelendiğinde yaklaşık yüzde 36 payla Ege Bölgesi'nin birinci sırada yer aldığı, bu bölgeyi yüzde 25'lik oranla Karadeniz Bölgesi ve yüzde 17 ile İç Anadolu Bölgesi'nin izlediği görülüyor. Türkiye'de üretimi ve pazarlaması yapılan başlıca organik ürünler arasında "Kuru incir, kuru kayısı, çekirdeksiz kuru üzüm, zeytinyağı, domates, sebze
konserveleri, tekstil (kumaş ve ev tekstili), konfeksiyon (giyim) meyve suyu, fındık, dondurulmuş meyve (çilek, vişne, kiraz, bögürtlen, şeftali vb.), Dondurulmuş sebze (biber, soğan, pırasa), nohut, mercimek, kekik, anason, mavi haşhaş, susam, kimyon başı çekiyor. Türkiye'nin organik ürün ihracatının ise 2007 yılı itibariyle 150 milyon ABD dolarına ulaştığı tahmin ediliyor.
(YK-HO-Y)