Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK)/Türk-Güney Afrika İş Konseyi, Güney Afrika Cumhuriyeti'nden Türkiye'yi ziyaret etmek üzere gelen Ticaret ve Sanayi Bakanı Sayın Mandisi Mpahlwa'yı, bugün The Marmara Oteli'nde düzenlenecek bir çalışma yemeği ile ağırlıyor.
Türkiye'nin Afrika'da en çok ticaret yaptığı ülkelerden biri olan ve Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu'nun (DEİK) da 2007 yılında yeni bir "İş Konseyi" kurmuş olduğu Güney Afrika Cumhuriyeti, Afrika ülkeleri arasında Türkiye'nin ihracatında beşinci, ithalatında ise üçüncü sırada.
10 yıldır Türkiye ile Afrika arasında süregelen ticari ilişkiler sonucunda 2007 yılı itibariyle Türkiye'nin Güney Afrika'ya ihracatı yaklaşık 653 milyon dolar, ithalatı ise 2.17 milyar dolar olarak gerçekleşti.
THY'nin İstanbul-Johannesburg-Cape Town arasında doğrudan uçuşları Eylül 2007'de başlatması ile yeni açılımların doğması ve buna paralel olarak iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerle turizm ilişkilerinin artması bekleniyor. Söz konusu ilişkilerin değerlendirileceği bugünkü çalışma yemeğinde Türk-Güney Afrika İş Konseyi Başkanı ve Güney Afrika Cumhuriyeti İzmir Fahri Başkonsolosu Tamer Taşkın ve Güney Afrika Cumhuriyeti İstanbul Fahri Başkonsolosu İshak Alaton da konuşmacı olarak iştirak edecek.
Türkiye-Güney Afrika Cumhuriyeti İş Konseyi Başkanı Tamer Taşkın, Güney Afrika Cumhuriyeti ile ilgili olarak, "Güney Afrika 44,8 milyonluk nüfusu ile büyüme potansiyeli olan dinamik bir pazar. Ekonomik gelişmeler açısından da komşularından farklı olarak istikrarlı bir büyüme gösteriyor. Güney Afrika, Orta Afrika ülkelerine ulaşma açısından bir geçiş kapısı olma özelliğini taşıyor. Doğal kaynakları ve hammaddeler açısından önemli bir arz kaynağı. Yine komşularından farklı olarak Güney Afrika Cumhuriyeti liberal bir ekonomiye sahip. Yüzde yüz yabancı sermayeye izin verilen ülkeden kar transferi de serbest bir şekilde yapılıyor. Ucuz maliyet ve teşvikler ise yatırımı cazip kılan unsurlar arasında sayılabilir. Dünyanın en ucuz 4 elektrik üreticisi olan Güney Afrika'da işçi ücretleri aylık 40 dolara kadar inebiliyor. Kiralar da aynı derecede düşük. Güney Afrika ile Türkiye arasında savunma sanayii arasında da ciddi etkileşim var. Bu vesileyle dış ticaret yelpazemizi çeşitlendirmeliyiz. Dolayısıyla Güney Afrika ile ticari ilişkilerimizin DEİK gibi bir kurum aracılığı ile desteklenmesi ve geliştirilmesi gerekmektedir. Johannesburg Ticaret ve Sanayi Odası ile imzaladığımız anlaşma her iki taraf arasında bu potansiyelin daha verimli bir şekilde değerlendirilmesi açısından büyük önem arz etmektedir. Güney Afrikalılar bize sahranın güneyinde yer alan Afrika ülkelerine Johannesburg üzerinden açılmamızı istiyor. Onlarda bu konuda engin bir know-how var, iletişim ağları oldukça iyi. Bir başka husus da serbest ticaret anlaşması; Avrupa Birliği, Güney Afrika ile STA imzaladı. Güney Afrikalı yetkililere Türkiye ile de STA imzalamaları isteğini bir kez daha ileteceğiz" dedi.
Zengin doğal kaynaklar, gelişmiş altyapı ve modern bankacılık sistemine sahip Güney Afrika Cumhuriyeti, Afrika Kıtası'nın GSYIH'sinin yüzde 18'ini, mineral üretiminin yüzde 45'ini ve elektrik üretiminin yüzde 50'sini gerçekleştiriyor. 2006 yılında yüzde 5.4, 2007 yılının ilk yarısında ise yüzde 4.5 oranında ekonomik büyüme kaydeden Güney Afrika, altın, krom, platin, magnezyum mikası, alüminosilikat ve vanadyum üretiminde dünyada 1., manganez üretiminde 2., elmas ve kömür üretiminde 5., demir cevheri üretiminde ise 7. sırada olup dünyada en büyük uranyum rezervine sahip ülkeler arasında 5. sırada yer alıyor. Afrika kıtasında trafikteki araba sayısının en fazla olduğu, 3 uluslararası havaalanı ve 40 milyon GSM abonesine sahip ülke olan Güney Afrika Cumhuriyeti, diğer yandan, sunduğu gelişmiş liman hizmetleri ve stratejik konumu ile Sahra Altı Afrika Ülkeleri'ne erişimde kilit ülke konumunda.
DEİK'ten yapılan açıklamada "Afrika ile ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi stratejisi hedefleri" başlığı altında ise şunlar sıralandı:
"Türkiye'nin Afrika ülkelerinin toplam ticareti içindeki payının üç yıllık bir dönem sonunda yüzde 1.7 düzeyinden yüzde 4'e çıkması.
Küçük ve orta ölçekli işletmelerin bölge ülkelerine açılımlarının sağlanması.
Türk sanayi için hammadde ve yarı mamullerin doğrudan ve uygun fiyatlarla Afrika ülkelerinden temin edilmesi.
Türkiye'nin bazı sektörlerdeki rekabet gücünü artırmak amacıyla bazı yatırımların Afrika'ya kaydırılması.
Bölge ülkelerine Türkiye'den teknoloji transferinin gerçekleştirilmesi. Müteahhitlik, müşavirlik ve mühendislik firmalarının Afrika ülkelerindeki pazar paylarının artırılması.
Afrika ülkeleri ile Karma Ekonomik Komisyon (KEK) veya üst düzey ekonomik istişare ve karar mekanizmaları oluşturularak düzenli diyalogların başlatılması.
Bu ülkelerle ilişkilerin yasal altyapısını düzenleyecek temel anlaşmaların imzalanması ve onaylanması.
Türkiye'nin Avrupa Birliği ve diğer uluslararası yükümlülüklerinin el verdiği ölçüde bu ülkelerle tercihli ticaret düzenlemeleri ve serbest ticaret anlaşmalarının yapılması.
Ticarete ilişkin yasal düzenlemelerinde teknik destek sağlanması. Afrika ülkelerinde ticaret, teknik müşavirlik ve mühendislik hizmetleri ile dış ticaret firmalarının şubelerinin yer alacağı ticaret merkezlerinin kurulması." (CY-ÖK-E)