Türkiye, Birleşmiş Milletler (BM)'in 'Dünya Astronomi Yılı' olarak ilan ettiği 2009 yılı için, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu (UNESCO)'nun hazırladığı 'Dünya Astronomi Mirası' arasında gösterilebilecek eserler ve göktaşlarının listesini çıkartıyor.
Kayseri Erciyes Üniversitesi'nde düzenlenen konferansta konuşan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Emin Özel, BM'nin, ilk gökyüzü gözleminin 400. yıldönümünün kutlanacak olması nedeniyle 2009 yılının ''Dünya Astronomi Yılı' olarak ilan ettiğini açıkladı.
Prof. Özel, astronomi yılı nedeniyle UNESCO'nun hazırlayacağı 'Dünya Astronomi Mirası' listesinde yer almak üzere Türkiye'nin de bir liste çıkartmaya başladığını söyledi. Özel, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'ni odak kuruluş olduğuna dikkat çekti.
Çeşitli üniversitelerde Astronomi Miras Listesi'nin oluşturulması adına bilgi alış verişi yaptıklarını hatırlatan Prof. Dr. Mehmet Emin Özel, listenin Sabancı Üniversitesi'nde yapılacak olan toplantıyla kesinleştirileceğini dile getirdi. Liste için önerileri dikkate aldıklarını ifade eden Özel, Yozgat'ın Sorgun ilçesi yakınlarındaki Ptara Antik Kenti'ni önemsediklerini belirtti. Özel, Ptara Kenti'nin, milattan önce 28 Mayıs 585 tarihinde ilk güneş tutulması olarak bilinen ve iki ordunun savaşı sırasında gerçekleşen tek tutulma olarak kayıtlara geçtiğini ve olayın yaşandığı bölgedeki tek yerleşim merkezi konumunda olduğunu ifade etti. Özel, listeye eklenmesini istedikleri bu kent ile ilgili ilginç bir detayı daha açıklayarak, "29 Mart 2006 tarihinde ülkemizden izlenen son güneş tutulması da aynı yörede meydana gelmiştir" diye konuştu.
Prof. Dr. Özel, listede yer alması istenen diğer eserler hakkında da şu bilgileri verdi: "Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi Müzesinde saklanan ve bir kısmı sergilenen Osmanlı Astronomi Mirası olarak isimlendirilen koleksiyon. Şanlıurfa yakınlarındaki Nevali Çori Antik Kenti ve Göbekli Tepe buluntuları ile ilgili kültürlerin geliştirdiği, arkeologlarca milattan önce 9 binli yıllarda bir dizi dikili taş yapılar. Bu yapılar Dünya Astronomi Mirası içinde önemli bir yeri olan İngiltere'deki Stonehenge kalıntılarından 5 bin yıl daha eski olduğu düşünülüyor. Anadolu'daki ilk rasathaneler olarak kayda geçen Kütahya'daki Vacidiye ve Kırşehir'deki Cacabey Rasathaneleri ile ilgili belge, kayıt ve kalıntıların da bu amaçla daha yakından incelenerek listede yerini alması planlanıyor. Dünya Astronomi Mirası Listesinde yer alabilecek, Türkiye'deki var olan 12 krater belirlendi."
Prof. Dr. Mehmet Emin Özel, Kabe'deki Hacer-ül Esved taşının da göksel bir kökeni olabileceğini dile getirerek, bu taş ile ilgili yapılabilecek bir bilimsel araştırmanın önemli ipuçları verebileceğine işaret etti. İstanbul'daki Sokullu Mehmet Paşa Camii'ndeki küçük parçaların o dönemde Hacer-ül Esved taşından kopartılarak getirildiğini anlatan Özel, bu parçalardan alınabilecek örneklerde araştırma yapmanın da şu an için kolay olmadığını belirtti. Özel, bunun istendiği zamanda yapılabilecek bir şey olmadığını ifade ederek, "Öncelikli olarak insanlarımızın kabullenmesi gerekir. Ulusca, ulaşabileceğimiz bir bilinç düzeyi sonrası yapılabilir. Bu konu da dikkatli hareket edilmelidir" diye konuştu.
SON DAKİKA :
Haber Yorumlarınız
